view');

Pubers hebben het soms knap lastig. Lichamelijke veranderingen in combinatie met sociaal emotionele ontwikkelingen, toenemende verantwoordelijkheden, de druk van school en keuzestress. Wie ben je, wie wil je zijn, waar hoor je bij? Voor sommige jongeren vormt deze periode een extra uitdaging wannneer er sprake is van autisme. 

Autisme is een verstoring in de hersenen. Bij kinderen en jongeren uit zich dit vaak in een (sociaal emotionele) ontwikkelingsachterstand.

Therapeut en onderzoeker Martine Delfos heeft de theorie MAS1P (the mental age spectrum within 1 person) ontwikkelt waarbij ze autisme vanuit een ander perspectief benaderd. Volgens haar zorgt autisme voor een vertraging op specifieke gebieden en een versnelde ontwikkeling op andere gebieden. Het gevolg daarvan is een reeks uiteenlopende ‘mentale leeftijden’ binnen één persoon.

In een lezing gaf ze een voorbeeld van een adolescent met autisme. Hij kwam steeds in de knoop met op tijd komen, waardoor zijn studie in gevaar kwam. Hem was verteld dat hij kon stoppen met douchen zodra hij ‘klaar’ was. Maar wat de definitie van ‘klaar’ is, was hem onbekend. Door de jongen te benaderen vanuit het perspectief dat hij tijdens zijn jeugd een bepaalde ontwikkelingsfase niet goed doorlopen heeft, kon ze hem alsnog deze vaardigheden aanleren. Dus eerst je hoofd, dan je handen en dan je benen wassen. Hierna was het de jongen direct duidelijk hoe hij zichzelf kon douchen. Een ander perspectief kan in korte tijd een enorme verbetering opleveren.

In de afgelopen 15 jaar heb ik verschillende pubers met autisme begeleid of ben ik op afstand bij hen betrokken geweest. Veel van hen waren rond hun 18e één of meerdere keren vastgelopen tijdens hun opleiding of studie. Misschien wel niet zo gek, vanuit het perspectief wat Martine Delfos beschrijft.

Een jongere van 16-17 jaar met autisme, functioneert op sommige gebieden misschien wel als een 12 jarige. In hoeverre ben je dan in staat een juiste studiekeuze te maken? En stel dat je qua verantwoordelijkheid nemen functioneert als een 6 jarige. Ben je dan in staat je zelfstandig door het hoger beroepsonderwijs te bewegen? Afspraken te maken over samenwerken, plannen en je aan afspraken houden? Of op jezelf te gaan wonen?

Het onderwijs en de maatschappij stelt generieke eisen aan jongeren. Helaas heb ik veel jongeren met autisme vast zien lopen, doordat er onvoldoende inzicht en begrip was voor hun persoonlijke situatie.

Ik heb ervaren dat als je deze jongeren de juiste begeleiding biedt, passend bij hun eigen ontwikkeling, hen veel ellende bespaard kan blijven. ‘De scherpe kantjes’ zijn er halverwege hun twintiger jaren vaak vanaf. De sociaal emotionele ontwikkeling komt rond die tijd meer in lijn met de cognitieve ontwikkeling en er zijn minder eisen waaraan je moet voldoen.

Over onze werkervaring, tips en adviezen, spraken mijn collega Danielle Brink en ik kort geleden in ‘t-Harde. We waren uitgenodigd om voor een lotgenoten (ouder)groep te spreken.

Interesse om de presentatie te ontvangen? Laat hieronder je gegevens achter.